Sidereal Zodyak temelli astrolojinin kökeni yıldızların hareketini ilk kaydeden antik Mezopotamya uyarlıklarına dayandırılır. Sidereal sistem içinde gelişen, geçmişi, şimdiki ve gelecek zamanı okumanın bilimi ve tekniği olarak sunulan Maharishi Veda Astrolojisi (Maharishi Jyotish) şu görüşü savunur;

“Maharishi Jyotish matematiksel bir kesinliğe sahip olup zaman döngülerinin bilgisini içerir. Hayatın ve insan evriminin aşamalarını inceleyerek ardışık olarak nasıl geliştiğini açıklar. Bu sistem 9 Graha (gezegen) 12 Raşi (burç) ve 27 Nakşatra (Ay konakları) üzerine temellendirilir. Ruhsal gelişim, karma analizleri, insan ve evren arasındaki bağı titizlikle inceler”

Batı astrolojisi Dünya’nın, Güneş’e göre konumunu esas alırken, Hint Vedik astrolojisi belirli sabit yıldızlara bağlı 27 Ay konağını (Nakşatra) esas alır (1)

Vedik/Maharishi Jyotish astrolojisinin kökeni eski Hindu metinlerine uzanır. Hindu geleneğinde Astroloji “ışık” anlamına gelen “Jyotish” sözcüğünden türetilmiştir. Bu kadim gelenekten beslenen dünya çapında tanınmış bir isim olan Prf. Tony Nader araştırmalarını tıp ekseninde Vedik astrolojisiyle birlikte yürütür. İnsan fizyolojisinin temel yapıları ve işleyişiyle (bireysel yaşam), doğal yasanın (kozmik yaşam) esas yapıları arasında kesin ilişki olduğunu savunur (2)

Çalışmalarında bireysel zekâ ile evrensel zekayı birleştirir. Nader’in yaklaşımı Batı astrolojisinde ön planda olan “gezegenler kişiliği etkiler” anlayışıyla sınırlı değildir. Onun temel tezi daha kapsamlıdır. O, insan fizyolojisini kozmik doğa yasalarının bireysel düzeydeki ifadesi olarak kabul eder. Nader bu tezini Maharishi Mahesh Yogi’nin Vedic Science yaklaşımıyla, kendi nörofizyoloji bilgisi arasında kurduğu senteze dayandırır.

Tony Nader’in “Human Physiology: Expression of Veda and the Vedic Literature” adlı eserinde insan fizyolojisindeki kozmik karşılıkları (cosmic counterparts) konu eder. Peki, nedir bu kozmik karşılıklar?

Nader’in düşünce merkezinde “makrokozmos- mikrokozmos” anlayışı yer alır. Bu da hatırımıza hemen Hermes öğretisi- Zümrüt tabletti getirir;

“Aşağıda ne varsa yukarıdaki gibidir, yukarıda ne varsa aşağıdaki gibidir”

Bu kozmik yasa akışın tek yönlü olmayıp çift yönlü olduğuna dair anlamlı bir örnektir. Makrokozmos nasılsa, mikrokozmos da öyledir yani kozmik cisim nasılsa insan vücudu da öyledir…

Hermetik gelenek iki alem arasındaki karşılıkları metafizik ve simyasal semboller üzerinden kurar. Nader ise Vedik bilgiler ile insan yapısı arasında ayrıntılı eşleştirmeler yapar. Ancak Tony Nader’in öğretisini sadece Hermetik öğreti veya simya ile sınırlamak doğru bir yaklaşım olmaz.

Nader’in yaklaşımında veda bilgisi evrensel düzenin temel bilgisidir. Doğa bu bilginin farklı biçimlerde tezahürüdür. Aynı şekilde insan fizyolojisi de bu düzenin bedendeki ifadesidir. Evreni (makrokozmos) ve insanı (mikro kozmos) kapsayan bu düzenin temelinde bulunan ilke ise “bilinç” tir.

Gökyüzündeki gezegenler ve takımyıldızlar aslında insan vücudundaki yapıların ve işlevlerinin bir nevi aynasıdır. Nader düşüncesini şu şekilde formüle eder;

“Kozmos--- Doğa yasası--- Veda--- İnsan Fizyolojisi”

Ona göre insan bedeni evrenden bağımsız bir biyopsiko oluşum değildir. Nader bu noktadan hareketle şu aşamaya varır; “Birey kozmiktir” Dolayısıyla Nader’in iddiası “Benzerlik” üzerine değildir. “Karşılıklar” sözcüğünü özellikle kullanır.

Astrolojik bağlamda en önemli çalışması 9 gezegen ile insan beyni arasında kurduğu birebir ilişkidir. Ona göre 9 gezegenin 9 kozmik karşılığı bulunur;

Gezegen                    Beyindeki karşılığı         Temel İfadesi

Güneş (Surya)              Thalamus                        Merkez, benlik, otorite

Ay (Chandra)                Hypothalamus                 Zihin, duygu, anne

Mars (Mangala)             Amygdala                       Cesaret, mücadele, tepki

Merkür (Budha)            Subthalamus                   Zeka, ayırt etme

Jüpiter (Guru)               Gloubus Pallidus              Bilgelik, genişleme

Venüs (Sukra)               Substantia Nigra              Zevk, sanat, haz

Saturn (Sani)                 Putamen                        Sınırlama, engel, sorumluluk

Kuz Ay Düğ (Rahu)         Caudate nucleus baş       Sıra dışılık, öngörülemezlik

Gün Ay Düğ (Ketu)        Caudate nucleus kuyruk   İçe dönüş, gizlilik

Güneş/Thalamus: Tony Nader’e göre orta beyinde, beynin sapı üzerinde bulunan Thalamus Güneş gibi davranır. Nasıl ki Güneş sisteminde tüm faaliyet Güneş’in etrafında dönüyorsa, insan bedenindeki duyu aktarımı, bilinç ve uyanıklık, motor koordinasyon gibi tüm faaliyetler Thalamus tarafından kontrol edilir ve düzenlenir.

Ay/Hypothalamus: beynimizde Thalamus’un altında, Hipofiz bezinin üstünde yer alan ve kritik bir beyin bölgesi olan Hypothalamus, Ay ile eşleştirilir. Duyguları, hormonları, üreme döngülerini, vücut ısısını, açlık ve susuzluk durumunu kontrol eder. Vücudun iç dengesini (Homeostaz) ve sinir sistemi ile hormon (endokrin) sistemler arasındaki köprüyü yönetir.

Merkür/Subthalamus: Thalamus’un hemen altında yer alan “Subthalamus” Thalamus’tan doğrudan etkilenir. Tıpkı en yakın konuma sahip olması nedeniyle Güneşten doğrudan etkilenen Merkür gibi. Orta beyindeki bu küçük ama karmaşık bez beynin çeşitli bölgelerinden gelen girdileri alır ve çıktıları buna göre düzenler.

Venüs/Substantia Nigra: orta beyindeki “Substantia Nigra” yapısının iki ana bölümünden biri “pars reticulata” diğeri ise “pars compacta” dır. (Venüs’ün hem sabah yıldızı hem akşam yıldızı özelliğine atıfta bulunur) Buradaki nöronlar baskılayıcı (inhibitör) yapıdadır. Limbik sisteminin eylemini rafine eder ve kontrol eder. Bu eylem Venüs’ün güçlü şekilde etkilediği yaşam niteliklerine karşılık gelen fizyolojideki dürtülerle ilişkilidir.

Mars/Amygdala: beynin her iki yarım küresinde, şakak (temporal) lobun derinlerinde yer alan badem biçimdeki sinir hücresi kümesi Amygdala, Mars ile eşleştirilir. Temel görevi korku, öfke, kaygı gibi duygu ve dürtüleri yönetmektir. Ani tehlike karşısında “savaş ya da kaç” tepkisini tetikleyerek adrenalin salgılatır. Aynı zamanda yüz ifadelerini okuma ve mimikleri anlamayı sağlar.

Jüpiter/Gloubus Pallidus: beyinin tabanında yer alan bazal çekirdektir. İstemli hareketlerin akıcı, dengeli ve kontrollü bir şekilde gerçekleşmesini sağlar. İki bölümden oluşur;

Globus Pallidus İnternus (GPİ): temel çıkış bölgesidir. Thalamus’a baskılayıcı sinyaller göndererek hareketin kontrolünü ve durmasını sağlar.

Globus Pallidus Externus (GPe): bazal ganglion devresi içindeki diğer yapılarla etkileşimde bulunarak hareketlerin modülasyonuna yardımcı olur. Karmaşık sinyalleri yönetir ve işlevlerini denetler.

Satürn/Putamen: beyindeki Putamen tıpkı Güneş sisteminde olduğu gibi bazal gangliyonların dış çeperinde yer alır. Sadık bir hizmetkar gibi çalışarak aldığı girdileri ve talimatları bazal gangliyonlara iletir. Hareketlerin düzenlenmesi, planlanması ve yürütülmesinde aktif rol oynar. Çeşitli motor becerilerin ve alışkanlıkların öğrenilme sürecine etki eder.

Rahu/Caudate Nucleus Başı: Kuzey Ay Düğümü geleneksel ifadesiyle “Ejderhanın Başı” olarak bilinir. Beyinde Thalamus’un ön kısmında yer alır. İstemli hareketler, bilişsel ve davranışsal işlevlerde, göz hareketlerinin kontrolünde önemli rol üstlenir.

Ketu/Caudate Nucleus Kuyruğu: Güney Ay Düğümü geleneksel ifadesiyle “Ejderhanın Kuyruğu” olarak bilinir. Beyindeki çekirdeğin kuyruk kısmının Amygdala ile doğrudan bağlantısı bulunur. Görsel hafıza, öğrenme süreçleri ve duygularla ilişkilendirilir.

Caudate çekirdek üç bölümden oluşur; baş (çaput), gövde (corpus) ve kuyruk (cauda).

Nader’in sisteminde sadece gezegen-beyin ilişkisi yoktur. Aynı zamanda gezegen- hücre ve DNA ilişkisi de bulunur. Dolayısıyla şöyle bir örüntü oluşur;

“Kozmos- Beyin/Sinir sistemi- Hücre- DNA”

9 Graha- beynin belirli derin yapıları

12 Rashi- fizyolojinin farklı bölgeleri

27 Nakşatra- daha ince fizyolojik/nöral organizasyonlar.

Böylece Maharishi Jyotish’e göre kozmik+ fizyolojik bir harita oluşur. Bu katmanlı yapı Doğa yasasının (Natural Law) farklı ölçekteki ifadeleri olarak düşünülür.

Nader, Vedik literatürün 40 temel dalı ile insan fizyolojisinin 40 temel yapısı ve işlevi arasında karşılıklar kurar. Buradaki püf noktası; Nader yalnızca iki şeyin birbirine benzediğini söylemez, Makro kozmos sisteminin yapısı ve işlevinin mikro kozmos sistemine yansıdığının altını çizer.

Dolayısıyla bu karşılıkların basit bir sembol eşleştirmesi olmayıp çok kapsamlı bir kozmolojik model teşkil etmesi üzerinde durur. Tabii Nader’in bu eşleştirme modelinin bilimsel olarak kanıtlanmış anatomik eş değerlilikler olduğunu söyleyemeyiz. Bu sadece Maharishi Vedik Bilimi çerçevesinde geliştirilmiş teorik bir çalışmadır. Modern nörobilimin genel kabul görmüş sonuçları arasında yer almaz.

Kadim Hindu geleneğine göre şöyle bir deyiş vardır;

“Anoraniyan mahato mahiyan”

Sanskritçe olan bu kutsal deyişin Türkçe anlamı;

 “En küçük olan (atomaltı parçacık) en büyükten (kozmos) daha büyüktür”

Kadim Hint geleneğinde bu kutsal ifade her şeyi kapsayan, her şeye nüfuz eden evrensel ruh: Brahman’ı tanımlamak için kullanılır. Felsefi anlamı ve derinliği bulunan bu söz ilahi gücün veya evrensel bilincin mekândan ve boyuttan münezzeh olduğunu bildirir.

O gözle görülemeyecek kadar küçücük nokta atomun çekirdeğinde de bulunur ve tüm evreni kapsayacak kadar büyüktür. Hint felsefesine göre insanın içindeki öz; “Atman” ile evrenin özü; “Brahman” birdir.

Her insanın kalbinde saklı olan bu öz aslında tüm kozmosu içine alacak kadar sınırsız bir potansiyele sahiptir. Kadim Hint felsefesinde göze zıt karşılıklar olarak görünen “en küçük ile en büyük” olan, aşkın (transandantal) bir gerçeklikte birleşir. Bu zıtlıkların birliğini insan zihninin kavrayabilmesi için paradoksal ifadeye baş vurulur.

Nader’in kullandığı sistem Vedik/Jyotish kozmolojisi çerçevesindedir. Batı astrolojisinin Tropikal Zodyak’ını kullanmaz. Diğer deyişle Maharishi Jyotish’ in kozmik-fizyolojik modelini esas alır. Nader’in görüşünü şu şekilde özetleyebiliriz;

• Kozmos bir bütündür
• İnsan bu bütünün dışında değil içindedir.
• İnsan fizyolojisi doğa yasalarının bireysel ifadesidir.
• Jyotish, bu kozmik düzeninin zaman içindeki gelişimini izleyerek bireysel yaşam ile kozmik yaşam arasındaki ilişkiyi anlamaya çalışır.

Birebir aynı olmasa da mevsimsel astrolojiyi kullanan Reinhold Ebertin (Kozmobiyoloji) ile Vedik astrolojiyi kullanan Nader (Kozmik Karşılıklar)sistemleri arasında benzerlikler bulunur;

Ebertin’in Kozmobiyoloji görüşü: Kozmik unsurlar- insan psikofizyolojisi,

Nader/Maharishi Jyotish görüşü: Kozmik Doğa Yasası-İnsan fizyolojisi- Bilinç

Nader’in sisteminde “Bilinç” bu zincirin en tepe noktasıdır. Dolayısıyla Nader’in çalışmasını sadece Medikal astrolojiyle sınırlandırmak doğru olmaz. Bir hekim ve nörobilimci olmasına rağmen asıl projesi astrolojiyi tıbbi amaçla kullanmak değil, kozmik düzenle insan arasındaki karşılıklı ilişkinin anlaşılmasına yardımcı olmaktır. Bu karşılıklı ilişkinin lokomotif gücü ise bilinçtir. Kadim Hint geleneğinin köklü felsefi anlayışını yansıtan bir deyiş vardır;

“Heyam dukham anagatam”

Bu deyiş henüz gelmemiş ancak gelecek olan acılar engellenebilir anlamı taşır. Dolayısıyla “önlem almak, tedavi etmekten daha iyidir” ilkesi ağırlık kazanır. Kişi bu bilgiden habersizse hayatta düşe kalka, sakarca ilerler.

Bu köklü felsefi ilke hayata karşı umutsuz bir kader anlayışı yerine kişiyi özgürleştiren pozitif bir bakış açısı sunar. Değiştiremeyeceğimiz bir geçmişe saplanıp kalmaktansa gelecekteki acıları doğru farkındalık ve eylemlerle hafifletebilir ve gerekli dersleri çıkararak büyük felaketlere dönüşmesini engelleyebiliriz.

Yoga felsefesine göre gelecekteki acıların kaynağı “Avidya” yani “cehalet” tir. Kişi doğru yönelimle bu cehaleti ortadan kaldırdığında acının tohumlarını yok edebilir. Doğru yaşam pratiği ve zihinsel dönüşüm sayesinde kişi geleceğini şekillendirmekte daha az zorlanabilir.

Vedik anlayışa göre “genetik kodlar” kişinin “karmik izi” olduğuna göre bir ailede nesiller boyu süregelen karakteristik temayı doğru tespit etmek acı zincirini kırmayı sağlayabilir.

Nader’in Maharishi/Jyotish sistemi antik bilgiler olan “Upanishadlar” dan da beslenir. Upanishad’larda Cyotisha (Astroloji); “Ölümsüz Olanı” kavratan yüksek bilgilerden biri olarak geçer. (3)

Benzer şekilde “Zhuangzi” metinleri de bu alana ışık tutar;

“Göğün neler yapabileceğini ve insanın neler yapabileceğini bilmek; işte bu insan bilgisinin en üst ve en nihai noktasıdır” (4)

Bir diğer öz deyiş ise şöyledir;

“Bilinmeyeni bilme çabası insan bilgisinin zirvesidir”

Ne var ki bu konu bilgi kirliliğini de beraberinde taşır. Lao Tse’nin, Tao Te Ching’in de bu sorun şu şekilde dile getirilir;

“Bilenler konuşmuyor, konuşanlar bilmiyor”

Öyleyse;

“Asıl bileni nasıl bilmeli?”

Bütün mesele de zaten bu noktada düğümlenir.

Kadim zamanlarda bilge hocalar kendisinden öğrenim görmek isteyen kişiyi öğrenciliğe kabul ettiğini şu sözlerle belli edermiş;

“Git kandilini al gel, sana öğreteceğim…”  (5)

 

Dipnot:

(1) Batı astrolojisinde burcunuzu Güneş belirlerken, Hint Vedik astrolojisinde burcunuzu Ay belirler. Vedik astroloji Ay merkezli olduğundan Hindistan’da birine burcu sorulduğunda Ay burcunu söyler.

(2) Tony Nader hakkında kısa bilgilendirme;

 

Lübnanlı bir nörobilimci, tıp doktoru, yazar ve bir ruhsal liderdir. Tıp eğitimini Beyrut Amerikan Üniversitesinde almış olup, Harvard Tıp Fakültesinde klinik araştırmalar yürütmüştür. MIT’de beyin ve Bilişsel Bilimler alanında doktora yapmış, nöro-kimya ve nöro-endokrinoloji alanlarında çalışmıştır. Transandantal Meditasyon hareketinin kurucusu, Maharishi Manesh Yogi’nin öğrencisi olmuş ve onun Veda öğretisi üzerine çalışmalarını sürdürmektedir. Dünya genelinde TM organizasyonlarının liderliğini yürütmektedir. Tony Nader’in Türkçeye çevrilmiş bir eseri yoktur.

Sadece ülkemizde resmi Transandantal Meditasyon Topluluğu ve eğitmenleri sosyal medya hesaplarında veya seminerlerinde Dr. Tony Nader’in makalelerinden, konuşmalarından ve kitaplarından bazı bölümleri özet halinde paylaşmaktadırlar. 2000’li yılların başında ben de bu tür bir seminere katıldım. Yukarıda paylaştığım bilgilendirici yayın o seminerdendir. Yazarın dilimize henüz çevrilmeyen bilinen üç kitabı vardır,

1) Human Physiology:Expression of Veda and the Vedic Literature: Nader’in bu temel eseri insan fizyolojisi ile 40 Vedik dal arasındaki karşılıklıkları inceler.

2) One Unbounder Ocean of Consciouness: İlk eserin temel karşılıklarına odaklanarak detaylı bir şekilde ele alır.

3) Consciousness İs All There İs: Bilinçle ilgili güncel eseri, insan ve evren ilişkisini felsefi açıdan inceler.

     

(3) Upanishad sözcüğü (upa-ni-sad/upanişad); bir kimsenin yakınına veya dizinin dibine oturmak anlamına gelir. Bizim kültürümüzdeki “yamacıma gel” deyimiyle benzeşir.  

(4) (Zhuangzı Metinleri Chuang Tzu)

(5)  Buradaki “kandil” simgesi “ışık” anlamına gelir. Öğrencinin içsel aydınlanma arayışını ve öğrenmeye hazır olduğunu ifade eder. Bu kadim Hint öğretisinin amacı evrensel ruh (Brahman) ile bireysel ruhun (Atman) bir olduğunu kavramaktır. Dolayısıyla bir hocanın öğrenim talep eden kişiye bu sözü söylemesi onu dizinin dibinde oturmaya kabul ettiği anlamına gelir.

Kaynakça:

1) Tony Nader- İnsan Fizyolojisi, Veda ve Veda Edebiyatının İfadesi

2) Maharishi Veda Astrolojisi, Maharishi Jyotish Semineri (2000 yılı)

3) Upanishadlar- Sanskritçe Metinler

4) Zhuangzı Metinleri-Chuang Tzu

5) Konuşmalar- Konfüçyüs

6) Tao Te Ching- Laozi

7) Al Bakış- Tony Nader ve Öğretisi